(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

   
     

Anushasana Parva (13) అనుశాసన పర్వము


॥ శ్రీః ॥
13.90. అధ్యాయః 090
అథ దానధర్మపర్వ ॥ 1 ॥
Mahabharata - Anushaasana Parva - Chapter Topics
చ్యవనేన కుశికంప్రతి స్వస్య తద్గృహే నివాసాదేః కారణకథనం॥ 1 ॥
తథా తస్య బ్రాహ్మణ్యప్రాప్తీచ్ఛావగమేన తత్పౌత్రాదేస్తల్లాభవరదానం॥ 2 ॥
Mahabharata - Anushaasana Parva - Chapter Text

చ్యవన ఉవాచ।

వరశ్చ గృహ్యతాం మత్తో యశ్చ తే సంశయో హృది।
తం ప్రబ్రూది నరశ్రేష్ఠ సర్వం సంపాదయామి తే॥ 13-90-1(85045)
కుశిక ఉవాచ। 13-90-2x(7075)
యది ప్రీతోసి భగవంస్తతో మే వద భార్గవ।
కారణం శ్రోతుసిచ్ఛమి మద్గృహే వాసకారితం॥ 13-90-2(85046)
శయనం చైకపార్శ్వేన దివసానేకవింశతిం।
న కించిదుక్త్వా గమనం బహిశ్చ మునిపుంగవః॥ 13-90-3(85047)
అంతర్ధానమకస్మాచ్చ పునరేవ చ దర్శనం।
పునశ్చ శయనం విప్ర దివసానేకవింశతిం॥ 13-90-4(85048)
తైలాభ్యక్తస్య గమనం భోజనం చ గృహే మమ।
సముపానీయ వివిధం యద్దగ్ధం జాతవేదసా॥ 13-90-5(85049)
నిర్యాణాం చ రథేనాశు సహసా యత్కృతం త్వయా।
ధనానాం చ విసర్గశ్చ వనస్యాపి చ దర్శనం॥ 13-90-6(85050)
ప్రాసాదానాం బహూనాం చ కాంచనానాం మహామునే।
మణివిద్రుమపాదానాం పర్యంకాణాం చ దర్శనం॥ 13-90-7(85051)
పునశ్చాదర్శనం తస్య శ్రోతుమిచ్ఛామి కారణం।
అతీవ హ్యత్ర ముహ్యామి చింతయానో భృగూద్వహ॥ 13-90-8(85052)
న చైవాత్రాధిగచ్ఛామి సర్వస్యాస్య వినిశ్చయం।
ఏతదిచ్ఛామి కార్త్స్న్యేన సత్యం శ్రోతుం తపోధన॥ 13-90-9(85053)
చ్యవన ఉవాచ। 13-90-10x(7076)
శృణు సర్వమశేషేణి యదిదం యేన హేతునా।
న హి శక్యమనాఖ్యాతుమేవం పృష్టేన పార్థివ॥ 13-90-10(85054)
పితామహస్య వదతః పురా దేవసమాగమే।
శ్రుతవానస్మి యద్రాజంస్తన్మే నిగదతః శృణు। 13-90-11(85055)
బ్రహ్మక్షత్రవిరోధేన భవితా కులసంకరః।
పౌత్రస్తే భవితా రాజంస్తేజోవీర్యసమన్వితః॥ 13-90-12(85056)
తతః స్వకులరక్షార్థమహం త్వాం సముపాగతః।
చికీర్షన్కుశికోచ్ఛేదం సందిధక్షుః కులం తవ॥ 13-90-13(85057)
తతోఽహమాగంయ పురే త్వామవోచం మహీపతే।
నియమం కంచిదారప్సయే శుశ్రూషా క్రియతామితి॥ 13-90-14(85058)
న చ తే దుష్కృతం కించిదహమాసాదయం గృహే।
తేన జీవసి రాజర్షే న భవేథాస్త్వమన్యథా॥ 13-90-15(85059)
ఏవం బుద్ధిం సమాస్థాయ దివసానేకవింశతిం।
సుప్తోస్మి యది మాం కశ్చిద్బోధయేదితి పార్థివ॥ 13-90-16(85060)
యదా త్వయా సభార్యేణ సంసుప్తో న ప్రబోధితః।
అహం తదైవ తే ప్రీతో మనసా రాజసత్తమ॥ 13-90-17(85061)
ఉత్థాయ చాస్మి నిష్క్రాంతో యది మాం త్వం మహీపతే।
పృచ్ఛేః క్వ యాస్యసీత్యేవం శపేయం త్వామితి ప్రభో॥ 13-90-18(85062)
అంతర్హితః పునశ్చాస్మి పునరేవ చ తే గృహే।
యోగమాస్థాయ సంసుప్తో దివసానేకవింశతిం॥ 13-90-19(85063)
క్షుధితౌ మామసూయేథాం శ్రమాద్వేతి నరాధిప।
ఏతాం బుద్ధిం సమాస్థాయ కర్శితౌ వాం క్షుధా మయా॥ 13-90-20(85064)
న చ తేఽభూత్సుసూక్ష్మోపి మన్యుర్మనసి పార్థివ।
సభార్యస్య నరశ్రేష్ఠ తేన తే ప్రీతిమానహం॥ 13-90-21(85065)
భోజనం చ సమానాయ్య యత్తదాదీపితం మయా।
క్రుధ్యేథా యది మాత్సర్యాదితి తన్మర్షితం చ మే॥ 13-90-22(85066)
తతోఽహం రథమారుహ్య త్వామవోచం నరాధిప।
సభార్యో మాం వహస్వేతి తచ్చ త్వం కృతవాంస్తథా॥ 13-90-23(85067)
అవిశంకో నరపతే ప్రీతోఽహం చాపి తేన హ।
ధనోత్సర్గేఽపి చ కృతే న త్వాం క్రోధోప్యధర్షయత్॥ 13-90-24(85068)
తతః ప్రీతేన తే రాజన్పునరేతత్కృతం తవ।
సభార్యస్య వనం భూయస్తద్విద్ధి మనుజాధిప॥ 13-90-25(85069)
ప్రీత్యర్థం తవ చైతన్మే స్వర్గసందర్శనం కృతం।
యత్తే వనేఽస్మిన్నృపతే దృష్టం దివ్యం సుదర్శనం॥ 13-90-26(85070)
స్వర్గోద్దేశస్త్వయా రాజన్సశరీరేణ పార్థివ।
ముహూర్తమనుభూతోఽసౌ సభార్యేణ నృపోత్తమ॥ 13-90-27(85071)
నిదర్శనార్థం తపసో ధర్మస్య చ నరాధిప।
తత్ర నాసీత్స్పృహా రాజంస్తచ్చాపి విదితం మయా॥ 13-90-28(85072)
బ్రాహ్మణ్యం కాంక్షసే హి త్వం తపశ్చ పృథివీపతే।
అవమత్య నరేంద్రత్వం దేవేంద్రత్వం చ పార్థివ॥ 13-90-29(85073)
ఏవమేతద్యథాతత్వం బ్రాహ్మణ్యం తాత దుర్లభం।
బ్రాహ్మణ్యే సతి చర్షిత్వమృషిత్వే చ తపస్వితా॥ 13-90-30(85074)
భవిష్యత్యేష తే కామః కుశికాత్కౌశికో ద్విజః॥ 13-90-31(85075)
తృతీయం పురుషం ప్రాప్య బ్రాహ్మణత్వం గమిష్యతి।
వంశస్తే పార్థివశ్రేష్ఠ భృగూణామేవ తేజసా॥ 13-90-32(85076)
పౌత్రస్తే భవితా విప్రస్తపస్వీ పావకద్యుతిః।
`జమదగ్నౌ మహాభాగ తపసా భావితాత్మని॥' 13-90-33(85077)
యః స దేవమనుష్యాణఆం భయముత్పాదయిష్యతి।
త్రయాణామేవ లోకానాం సత్యమేతద్బ్రవీమి తే॥ 13-90-34(85078)
వరం గృహాణ రాజర్షే యస్తే మనసి వర్తతే।
తీర్థయాత్రాం గమిష్యామి పురా కాలోఽతివర్తతే॥ 13-90-35(85079)
కుశిక ఉవాచ। 13-90-36x(7077)
ఏష ఏవ వరో మేఽద్య యత్త్వం ప్రీతో మహామునే।
భవత్వేతద్యథార్థత్వం భవేత్పౌత్రో మమానఘ॥ 13-90-36(85080)
బ్రాహ్మణ్యం మే కులస్యాస్తు భగవన్నేష మే వరః।
పునశ్చాఖ్యాతుమిచ్ఛామి భగవన్విస్తరేణ వై॥ 13-90-37(85081)
కథమేష్యతి విప్రత్వం కులం మే భృగునందన।
కశ్చాసౌ భవితా బంధుర్మమ కశ్చాపి సంమతః॥ ॥ 13-90-38(85082)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే అనుశాసనపర్వణి దానధర్మపర్వణి నవతితమోఽధ్యాయః॥ 90 ॥


Amaranath Amar


మహాభారతం 1,00,000 (ఒక లక్ష) శ్లోకాలు

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.